Από 12 μέχρι 28 Οκτωβρίου 2018 θα πραγματοποιηθούν στην Πινακοθήκη Κυκλάδων εκδηλώσεις που θα περιλαμβάνουν εικαστική έκθεση,  φωτογραφική και άλλες παράλληλες εκδηλώσεις για την Απάνω Μεριά Σύρου. Η όλη διοργάνωση έχει εκπαιδευτικό χαρακτήρα και συνιστάται επίσκεψη των σχολείων. Καθημερινά 10:30-13:30 και 18:00-21:00.

Καθ΄ όλη τη διάρκεια της έκθεσης, στον κεντρικό χώρο της Πινακοθήκης, παρουσιάζεται με κείμενα και φωτογραφίες η σημαντικότητα της Απάνω Μεριάς (γεωλογία, ιστορία-αρχαιολογία, αρχιτεκτονική, χλωρίδα, πανίδα, αγροτικές καλλιέργειες, κτηνοτροφία, μελισσοκομία).

Δυόμιση χρόνια πριν, έγινε συγκέντρωση για πρώτη φορά σε μια ανοιχτή συνέλευση με μερικές δεκάδες πολίτες, κατοίκους της Σύρου, για να κουβεντιαστούν τα προβλήματα του νησιού μας. Μέσα απ’ αυτή την πρώτη συνέλευση ξεπήδησε η ιδέα ότι για να μην καταστραφεί το νησί από μιαν ανάπτυξη που δεν έχει όρια, θα πρέπει να βρεθεί ένας τρόπος ήπιας ανάπτυξης που θα στηρίζεται στον εναλλακτικό τουρισμό, με σεβασμό στη νησιωτικότητα, το τοπίο και την ιστορία.

Χάρη σε κάποιους ξένους καθηγητές Γεωλογίας που, τις τελευταίες δεκαετίες, επισκέπτονται τακτικά το νησί μαζί με τους φοιτητές τους, έγινε αντιληπτή η γεωλογική σημασία της Σύρου. Οι άνθρωποι αυτοί μίλησαν με θέρμη για τα γεωλογικά μνημεία του νησιού και εξήγησαν ότι  η Σύρος αποτελεί ένα υπαίθριο γεωλογικό μουσείο. Έτσι γεννήθηκε η ιδέα της κήρυξης του νησιού σε Γεωπάρκο από την UNESCO.

Για την προώθηση της ιδέας αυτής δημιουργήθηκε το 2017 μια Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση (ΚοινΣΕπ) με την επωνυμία «Απάνω Μεριά», η οποία έχει ως σκοπό την κήρυξη, προστασία, διατήρηση και λειτουργία του Γεωπάρκου. Η ΚοινΣΕπ εργάζεται επίσης για την ενίσχυση δραστηριοτήτων του τοπικού πληθυσμού σχετικών με τον γεωλογικό, αρχαιολογικό, πεζοπορικό τουρισμό, αγροτουρισμό, παραγωγή βιολογικών αγροτικών προϊόντων (κηπευτικά, μέλι, κρασί, γαλακτοκομικά) και γενικότερα την ανάπτυξη του εναλλακτικού τουρισμού. Αποτέλεσμα όλων αυτών θα είναι η δημιουργία θέσεων εργασίας για νέους και επιστήμονες και ανέργους καθώς και η τόνωση της τοπικής οικονομίας.

Το όραμα αυτό άρχισε ήδη να υλοποιείται με τη συνεργασία του Δήμου Σύρου-Ερμούπολης με την Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση  «Απάνω Μεριά». Έχουν περάσει δυόμιση χρόνια από το ξεκίνημα του εγχειρήματος και ένας χρόνος από την ίδρυση της ΚοινΣΕπ και μέχρι στιγμής έχουν επιτευχθεί:

  1. Κινητοποίηση ενός μεγάλου μέρους του τοπικού πληθυσμού με ανοικτές συνελεύσεις στο αμφιθέατρο του Παν/μίου, που γίνονται κάθε δυο μήνες  περίπου.
  2. Συγκρότηση ομάδων εργασίας που εργάζονται σε θέματα που αφορούν την κήρυξη του Γεωπάρκου, τη συντήρηση των μονοπατιών, την ευαισθητοποίηση των κατοίκων, την συνειδητοποίηση ότι ο εναλλακτικός τουρισμός και η παραγωγή βιολογικών αγροτικών προϊόντων είναι το νέο αειφορικό μοντέλο ανάπτυξης.
  3. Οργάνωση επιστημονικής ημερίδας (Μάιος 2017, Οκτώβριος 2018).
  4. Οργάνωση ενημερωτικών  εκδηλώσεων  και εικαστικών εκθέσεων με συμμετοχή καλλιτεχνών σε όλα τα είδη τέχνης, ζωγραφική, γλυπτική, κατασκευές, βίντεο, φωτογραφία, ψηφιακή τέχνη. Οργάνωση παράλληλων εκδηλώσεων, συναυλίες, performances κ.ά.     (Μάιος 2017, Οκτώβριος 2018)
  5. Έκδοση του περιοδικού Συριανά Γράμματα (320 σελ.) με θέμα τους γεωλογικούς, αρχαιολογικούς θησαυρούς του νησιού, τη βιοποικιλότητα, τα μονοπάτια κ.ά. (Απρίλιος 2017)
  6. Οργάνωση σεμιναρίων για τους αγρότες με θέματα: άνυδρη και βιολογική καλλιέργεια, αμπελουργία-οινοποιία, μελισσοκομία, καλλιέργεια βοτάνων (Μάιος 2018).

Συνοψίζοντας θα λέγαμε ότι οι στόχοι της ΚοινΣΕπ είναι:

  • Κήρυξη της Σύρου ως Γεωπάρκο από την UNESCO
  • Ενίσχυση και τόνωση των παραδοσιακών καλλιεργειών (άνυδρη), μελισσοκομίας, αμπελουργίας, αγροτουρισμού
  • Ανάπτυξη του δικτύου πεζοπορικών διαδρομών
  • Δημιουργία ενός χώρου όπου η ΚοινΣΕπ θα οργανώνει ξεναγήσεις, πεζοπορίες, θα πουλά τοπικά προϊόντα, θα διαθέτει χάρτες, έντυπα σχετικά με τα γεωλογικά μνημεία του νησιού, τους αρχαιολογικούς χώρους, τη χλωρίδα, την πανίδα,  θα οργανώνει εκπαιδευτικά προγράμματα κ.ά.

Πρόεδρος της ΚοινΣΕπ «Απάνω Μεριά»

Χρυσάνθη Ζαράρη

Πρόγραμμα δράσεων «Αναζητώντας τον γεωλογικό θησαυρό της Σύρου»